Bạn đang xem
Trang chủ > BỆNH SỎI THẬN > MỘT SỐ ĐIỀU CẦN BIẾT VỀ BỆNH SỎI MẬT

MỘT SỐ ĐIỀU CẦN BIẾT VỀ BỆNH SỎI MẬT

MỘT SỐ ĐIỀU CẦN BIẾT VỀ BỆNH SỎI MẬT
5 (100%) 1 vote

Mật là một chất lỏng màu nâu, thành phần gồm muối mật, cholesterol, bilirubin, và lecithin. Lecithin là chất mầu nâu sậm làm mật và phân có màu nâu.

Túi mật (gallbladder) là một cái túi hình quả lê nằm dưới thùy gan phải. Nó nối liền với gan và ruột bằng một số ống nhỏ. Nhiệm vụ chủ yếu của túi mật là dự trữ mật bởi  mật được tạo thành trong gan rồi theo các ống gan đi vào túi mật sau đó theo ống dẫn chung đi vào tá tràng (duodenum) do tác động của hormone cholecystokinin-pancreozymin tiết ra khi thức ăn vào tới tá tràng và khi thức ăn đã tiêu hóa xong, túi mật thư dãn và lại tiếp tục tích trữ mật, sau đây là một số điều cần biết về bệnh sỏi mật

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Nguyên nhân hình thành nên sỏi mật ?

Sỏi mật có hình dạng là một khối cứng tồn tại trong túi mật và nó được hình thành để tạo nên khi những thành phần của mật như cholesterol có sắc tố mật bilirubin đã kết tủa ra khỏi dung dịch và tạo nên vật thể các đặc trưng vật lý có sự thay đổi làm cho cholesterol bị giảm tính hòa tan thì sỏi sẽ được tạo thành và hầu hết những trường hợp sỏi mật ở Mỹ (80%) là do sỏi cholesterol tạo nên.

Bạn nên xem:

Thuốc chữa và cách điều trị bệnh sỏi thận hiệu quả nhanh nhất

Người bị sỏi thận ăn kiêng gì

Dấu hiệu phát hiện bị sỏi thận

Tại sao dân văn phòng dễ mắc sỏi thận?

Công thức sinh tố hỗ trợ điều trị sỏi thận – sỏi mật

Kích thước của sỏi mật có thể nhỏ như hạt cát (sạn túi mật) hay lớn bằng trái banh chơi golf, túi mật có thể tạo nên một sỏi mật lớn, hàng trăm những sỏi nhỏ, hay hỗn hợp cả hai loại.

Sỏi mật có tác dụng cản trở luồng mật luân chuyển trong mật nếu nó nằm tại những ống mật nhỏ dẫn mật từ gan đến ruột bởi ống mật nhỏ này rất có thể là ống gan để mang mật ra khỏi ống dẫn mật (cystic ducts) sau đó luân chuyển mật tới từ gan đến túi mật cuối cùng ống mật chung (the common duct bile) dẫn mật từ những ống mật và ống gan đến ruột non.

Tình trạng gây nên viêm túi mật khi mật ứ trữ trong những chỗ bị nghẽn viêm ống dẫn mật và đôi khi dù rất hiếm gây viêm gan và ống dẫn mật tới tụy tạng nếu bị nghẽn thì những vật bị tích tụ ở tụy tạng và có thể gây nên viêm tụy tạng do sỏi mật

Trong một thời gian dài nếu những ống dẫn mật bị nghẽn tắc đáng kể thì nhiễm trùng hoặc hư hại những cơ quan liên hệ có thể xẩy ra thì triệu chứng báo trước thường gồm nóng sốt vàng da và và đau dai dẳng, có hai loại  Sỏi mật là loại sỏi mật cholesterol và sỏi mật chứa sắc tố mật bilirubin.

Những người bị bệnh gan viêm trầm trọng thường xuất hiện Sỏi mật bilirubin hay bệnh về thiếu máu (sickle cell anemia) do bilirubin tạo nên biểu hiện là sỏi mật sắc tố thường đậm màu .

ở đàn bà ngoài 20 tuổi sẽ xuất hiện Sỏi mật cholesterol đặc biệt là đàn bà mang thai còn đàn ông trên 60 tuổi hoặc đàn ông và đàn bà béo phì  đôi khi những người muốn gầy hay xuống cân trong một thời hạn gấp rút những người dùng thuốc ngừa thai hay những người dùng thuốc làm giảm thấp cholesterol trong máu, và những người Mỹ gốc da đỏ và gốc Mễ tây cơ.

Chất cholesterol cứng lại sẽ tạo lên sỏi mật cholesterol có biểu hiện màu vàng xanh

Nguyên nhân gây nên sỏi mật ?

Chất cholesterol và bilirubin gây sỏi mật bilirubin và cholesterol có một số yếu tố ảnh hưởng rất nhiều đến việc tạo sỏi nhất là sỏi mật cholesterol.

Mập phì : Hiện tường Mập là nguyên nhân đáng ngại cho sỏi  nhất là phụ nữ và mập phì sẽ làm giảm đi lượng muối mật bài tiết do đó cũng làm tăng hàm lượng cholesterol, cũng làm giảm sự tống xuất túi mật.

Estrogen : Lượng estrogen thặng mà dư do thai nghén nguyên nhân do uống kích thích tố hay do uống thuốc ngừa thai cũng được giả định là làm tăng hàm lượng cholesterol trong máu và làm giảm chuyển động của túi mật, cả hai điều kiện này đều dễ gây nên sỏi.

Chủng tộc : Người Mỹ thổ dân Native Americans trong cơ thể chứa di thể có khuynh hướng làm tiết nhiều cholesterol trong mật chính vì vậy mà tỷ lệ số người có sỏi cao nhất là những người này, đàn ông có sỏi mật thường vào tuổi 60 giữa nhóm người Pima Indians ở Arizona và 70% đàn bà có sỏi trong mật vào tuổi 30 đặc biệt Người Mỹ gốc Mễ Tây cơ cũng có tỷ lệ bị sỏi mật rất cao.

Phái tính : Đàn bà thường bị sỏi nhiều hơn đàn ông nhất là độ tuổi 20-60

Tuổi tác : Những người trên 60 tuổi dễ bị sỏi mật hơn

Thuốc làm giảm cholesterol : Thuốc làm giảm cholesterol trong máu làm tăng lượng cholesterol trong mật, và bởi thế cơ hội có sỏi trong mật lại cao hơn.

Bệnh tiểu đường : Những người có bệnh tiểu đường thường có lượng fatty acids triglyce- -rides cao sẽ làm tăng nguy cơ bị sỏi

Xuống ký quá nhanh cũng là nguyên nhân lý do cho gan tạo thêm nhiều hơn cholesterol để chuyển tới mật.

Nhịn đói : Nhịn đói làm giảm chuyển động của túi mật do đó mật tích tụ lại với nồng độ cholesterol cao, dễ gây sỏi

Nhiễm ký sinh trùng : Nhiễm ký sinh trùng đường ruột là đặc điểm của sỏi đường mật xứ nhiệt đới.Vấn đề nhiễm ký sinh trùng đường ruột trong bệnh lý sỏi đường mật được tường trình qua nhiều nghiên cứu của các tác giả vùng nhiệt đới

Biểu hiện của sỏi mật ?

Biểu hiện thông thường nhất là đau phần bên phải bụng trên chú ý cơn đau có thể kéo dài từ 15 phút đến vài giờ và đôi khi bệnh nhân ói mửa hay đổ mồ hôi những cơn đau có thể cách nhau hàng tuần hàng tháng và đôi khi cả năm.

Phụ thuộc vào vị trí của sỏi tạo lên cường độ đau và biến chứng đến cơ quan liên hệ có thể xẩy ra khi ống dẫn mật bị nghẹt thì bệnh nhân có thể bị viêm túi mật cấp tính (acute cholecystitis) bị nóng sốt đau và có thể bị nhiễm trùng túi mật.

Nếu sỏi mật nằm trong ống dẫn mật chung thì có thể gây nhiễm độc ống dẫn mật chung và khi sỏi thoát khỏi ống mật vào trong tụy tạng nó có thể gây viêm tụy tạng.

Chẩn đoán bệnh sỏi mật ?

Bệnh nhân cần cho y sĩ biết triệu chứng của mình càng nhiều chi tiết càng tốt khi đến khám bệnh bác sĩ. Nếu nghi là có sỏi trong túi mật thì thử nghiệm chức năng gan giúp cho biết được tình trạng bệnh căn cứ trên thông số thử nghiệm máu.

Cho uống thuốc uống cholesystogram (OCG) có chất cản quang rồi chụp quang tuyến X và siêu âm bụng là hai phương pháp thường được dùng khi  thử nghiệm này có hiệu nghiệm trong 95% trường hợp chẩn bịnh và hiện nay chuẩn bệnh bằng siêu âm rất thông dụng.

Có thể áp dụng nội soi ngược dòng chụp X quang đường mật và tụy tạng nghĩa là mật tụy sẽ được ngược dòng qua nội soi-endoscopic retrograde cholangiopancreatography – ERCP hay dùng kim luồn xuyên tới vùng gan và ống mật  để chụp đường mật qua da xuyên gan-percutaneous transhepatic cholangiography -PTC và cũng được dùng tùy theo tình trạng của bệnh nhân.

Điều trị bệnh sỏi mật ? bài thuốc chữa trị sỏi thận

Với những sỏi không gây triệu chứng thì có thể theo dõi và chưa cần phải làm gì. Trong trường hợp có sỏi mật và túi mật viêm cấp tính thì cần mổ cắt bỏ túi mật (cholecystectomy).

Có hai phương pháp (thủ thuật) cắt bỏ túi mật :

(open cholecystectomy) là loại phẫu thuật cắt bỏ túi mật mở ngỏ và một loại gọi là laparoscopic cholecystectomy-belly-button surgery tiểu phẫu thuật cắt bỏ túi mật qua ống soi ổ bụng

Áp dụng mở ngỏ để cắt túi mật với vết mổ rạch có chiều dài từ năm đến tám inchesbởi tác dụng này rất an toàn chỉ cần ở nhà để phục hồi sức khỏe.

Phương pháp mổ qua ống soi ổ bụng sẽ được thực hiện với một số vết rạch nhỏ ở vùng bụng một máy camera tí hon và dụng cụ giải phẫu được mang vào trong bụng và phẫu thuật thực hiện trực tiếp qua màn ảnh truyền hình hướng dẫn ở phía ngoài. Phương pháp này mau lành hơn, vấn đề thẩm mỹ cũng khá hơn, thời gian ở nhà thương thường rất ngắn chỉ cần một hay hai ngày và thời gian bình phục ở nhà có thể chỉ trong vòng một tuần và có đến 90 % ở Hoa Kỳ áp dụng phương pháp này.

Giải phẫu cũng là một trong những cách mà một số bệnh nhân nhất áp dụng còn  những bệnh nhân không thể có giải phẫu được vì tình trạng bệnh tật khác thì sỏi có thể được trị liệu bằng một vài loại thuốc uống và những thuốc này làm nhẹ mật và giúp tan sỏi mật loại cholesterol.

Bài thuốc chữa trị sỏi thận :Thuốc ursodiol (ursodeoxycholic acid-Actigall 300mg, Urso 250mg) và chenodiol (chenodeoxycholic acid/Chenix) đã được chấp nhận thì trường còn  Chenix chưa được chấp thuận cho lưu hành tại Hoa Kỳ và Canada , Thường thì thuốc uống không thể trị khỏi hẳn sỏi mật, và lại xuất hiện trở lại ở một số bệnh nhân nhược điểm là uống lâu dài về sau đôi khi cả năm trước khi sỏi mật mới tan được nhược điểm là đều gây tiêu chảy nhẹ và chenodiol đôi khi gây cholesterol và diếu tố gan trong máu lên cao.

Phương pháp chích thuốc methyl terbutyl ether chích thẳng vào túi mật để làm tan sỏi cũng được dùng dùng cách này có thể làm tan sỏi mật cholesterol không calci hóa trong vòng 1 đến 3 ngày nhưng thuốc rất độc hại phải dùng hết sức cẩn thận.

Áp dụng luồng sóng ngoài cơ thể để bắn vỡ sỏi mật Extracorporeal Shock Wave Lithotripsy / ESWL và sau đó cho dùng thuốc uống.

Nhược điểm là phí rất cao và rất thịnh hành trong thời gian những năm 1990s, nhưng bây giờ ít dùng so với sự an toàn và phí tổn nhẹ của phương pháp mổ qua ống soi ổ bụng

Trả lời

Top