Bạn đang xem
Trang chủ > BỆNH SỎI THẬN > BỆNH SỎI THẬN Ở TRẺ EM VÀ CÁCH ĐIỀU TRỊ HIỆU QUẢ

BỆNH SỎI THẬN Ở TRẺ EM VÀ CÁCH ĐIỀU TRỊ HIỆU QUẢ

Sỏi thận ở trẻ em là một bệnh khá hiếm nhưng gần đây số bệnh nhi ngày càng tăng. Nguyên nhân chính là do chế độ ăn uống và sinh hoạt không hợp lý ở trẻ. 

Ngày càng nhiều trẻ nhập viện vì sỏi thận

Bệnh viện Nhi đồng 2, TP.HCM vừa tiếp nhận bệnh nhi T.H.N, 9 tuổi, ở Phú Yên trong tình trạng bí tiểu khẩn cấp. Qua khám và siêu âm hệ niệu, chụp X-quang bụng, các bác sĩ phát hiện trong cổ bàng quang của bé có viên sỏi khiến cho nước tiểu bị tắc, không thể thoát ra ngoài.

Người nhà bé cho biết, trước đây bé hoàn toàn bình thường nhưng thời gian gần đây thấy bé hay tiểu lắt nhắt, tiểu đau. Khi đi khám ở địa phương thì được chẩn đoán viêm bàng quang, viêm đường tiết niệu nhưng điều trị nhiều lần vẫn không có hiệu quả.

. Nguyên nhân của bệnh sỏi thận

. Phòng tránh bệnh sỏi thận cho trẻ em

. Phát hiện bệnh thận ứ nước ở trẻ em

 

Anh minh họa
Ảnh minh họa

Tại Bệnh viện Nhi đồng 2, các bác sĩ đã dùng những dụng cụ nội soi rất nhỏ cùng với kềm nghiền sỏi chỉ dùng ở trẻ em để phá sỏi và gắp sỏi ra ngoài cho bệnh nhi. Hiện bé ổn định, hết đau, tiểu được và đã về nhà.

Trước đó, bé trai H.N (2 tuổi, ở Đồng Nai) cũng nhập viện trong tình trạng tương tự. Người nhà của bé cho biết, kể từ khi được 1 tuổi, bé H. thường bỏ ăn, quấy khóc, đặc biệt là mỗi lần bé đi tiểu. Vì bé còn quá nhỏ nên gia đình không để ý cho đến khi thấy bé đi tiểu ra máu mới hốt hoảng đem đến bệnh viện địa phương khám. Tại đây, bé cũng được chẩn đoán là viêm bàng quang, viêm đường tiết niệu, nhưng điều trị không lành.

Tại Bệnh viện Nhi đồng 2, các bác sĩ đã tiến hành siêu âm hệ niệu và X-quang bụng, phát hiện bé bị sỏi ở vị trí cổ bàng quang, bít đường ra của nước tiểu. Kích thước của viên sỏi khoảng 10x3mm, gây kẹt ở cổ bàng quang, xuống niệu đạo gây tình trạng bí tiểu cấp, tiểu máu do xây xát niêm mạc niệu đạo.

Bé L.T.Q.N. (11 tuổi, TP.HCM) thì bị sỏi san hô thận trái, một dạng sỏi rất phức tạp, dễ tái phát. Khi đến Bệnh viện Nhi đồng 2, qua X-quang, bác sĩ phát hiện bé có một cục sỏi thận to khoảng 17 mm. Dù đã phẫu thuật lấy phần lớn sỏi gây tắc nghẽn bể thận niệu quản nhưng sỏi vẫn tái phát sau mổ. Hằng tháng, bé N. phải đi khám định kỳ và mỗi lần siêu âm đều thấy sỏi nằm trong thận.

Rất nhiều bậc phụ huynh thấy bức xúc khi biết con mình bị sỏi thận dù các bé chỉ mới 4-5 tuổi. Có người không tin chẩn đoán của bác sĩ, có người yêu cầu chụp X-quang lại, vì họ nghĩ có sai sót và thắc mắc với bác sĩ vì trước giờ bé khỏe mạnh, ăn uống bình thường…

Tuy nhiên, theo các bác sĩ ở chuyên khoa niệu – thận, bỏ qua yếu tố di truyền thì chế độ sinh hoạt của trẻ em ngày nay cũng là “điều kiện thuận lợi” để tạo sỏi. Hiện nay số trẻ em mỗi năm phải đến viện điều trị vì bệnh sỏi thận ngày càng tăng là do chế độ ăn uống và lối sống không phù hợp. Đây là một trong những nguyên nhân hình thành nhanh sỏi thận, nhất là những trẻ có sẵn các bệnh lý rối loạn chuyển hóa.

Thủ phạm gây sỏi thận ở trẻ

Theo bác sĩ Lê Tấn Sơn, Trưởng khoa Thận niệu Bệnh viện Nhi đồng 2, TP.HCM, sỏi thận bắt đầu với sự hình thành của các tinh thể kết tủa do thành phần hóa học trong nước tiểu hoặc quá dư hoặc không đầy đủ, đặc biệt khi trẻ nhịn tiểu lâu.

Ngoài yếu tố di truyền thì nguyên nhân gây sỏi thận ở trẻ thường do các bệnh gây rối loạn chuyển hóa như rối loạn enzyme, hội chứng ống thận (sỏi calci-phosphat, sỏi cystinuria), cường tuyến cận giáp, nằm bất động lâu, sỏi do tăng acide uric, sỏi calci oxalat không rõ nguồn gốc (chiếm gần 25% ca bệnh); do sỏi niệu thứ phát: nhiễm trùng tiểu do vi khuẩn tạo urease, bệnh lý tắc nghẽn đường niệu, do một số loại thuốc thải quá nhiều qua thận; do vật lạ (chỉ may, các ống dẫn lưu được đặt vào trong đường tiểu để hỗ trợ cuộc mổ tránh biến chứng).

Ngoài ra, theo bác sĩ Sơn, hiện nay, thủ phạm gây sỏi thận ở trẻ em còn do chế độ ăn không hợp lý như ăn nhiều thức ăn nhanh chứa nhiều muối, ăn, uống nhiều loại thực phẩm chức năng nhiều đạm, trẻ tiêu thụ không hết, uống ít nước, lười vận động, béo phì… Sỏi đường tiết niệu trẻ em gặp nhiều nhất là ở thận, tiếp theo là sỏi niệu quản, sỏi bàng quang.

Triệu chứng thường gặp là đau vùng hông lưng, tiểu ít, tiểu máu, buồn nôn, người nhợt nhạt và ra nhiều mồ hôi. Hiện tượng này thường xuất hiện nhiều ở trẻ gia đình có tiền sử bị bệnh sỏi thận. Trẻ nhỏ mắc bệnh này thường dễ bị kích thích, quấy khóc và thường xuyên nhiễm trùng tiểu biểu hiện qua triệu chứng la khóc mỗi lần đi tiểu.

Khi bị sỏi thận, trẻ sẽ bớt hiếu động, hạn chế đi lại hoặc nằm yên tại chỗ. Tuổi phát hiện bệnh trung bình từ 4-5 tuổi, ở bé trai nhiều hơn bé gái. Cũng có nhiều trường hợp bị bệnh nhưng lại không có triệu chứng, chỉ phát hiện sỏi thận tình cờ qua siêu âm bụng.

Bác sĩ Sơn cho biết, hiện không có phương pháp điều trị hoàn hảo áp dụng cho tất cả các loại sỏi. Mỗi phương pháp đều có thể có biến chứng, như sót sỏi: có thể do không thấy được trên phim chụp trước mổ, do sỏi nhỏ rơi ra trong quá trình lấy sỏi, do sỏi nhỏ ở sâu trong thận; xuất huyết: do tổn thương mạch máu lúc lấy sỏi; tắc niệu quản (ống dẫn nước tiểu từ thận đến bọng đái): do sỏi nhỏ hay các mảnh sỏi nhỏ rơi ra trong quá trình lấy sỏi trôi vào trong niệu quản bị kẹt ở đây làm tắc dòng nước tiểu; nhiễm trùng: nhiễm trùng vết mổ do trước đó nước tiểu ứ đọng vì sỏi kẹt làm nước tiểu bị nhiễm trùng lây lan vào vùng mổ.

Điều đáng lo ngại là tỷ lệ sỏi thận ở trẻ em tái phát từ 4% đến gần 70% trường hợp, sỏi thận do nguyên nhân rối loạn chuyển hóa có tỷ lệ tái phát cao hơn sỏi do các nguyên nhân khác.

Bác sĩ Sơn lưu ý, việc phòng ngừa cho trẻ là hết sức quan trọng. Những điều cơ bản cần phải nắm rõ trong việc phong ngừa là phụ huynh không tự ý cho trẻ uống thuốc thời gian dài, dù là thuốc bổ; khuyến khích trẻ uống đủ nước (trẻ 10g – 20kg cần 1 – 1,5 lít/ngày, trẻ 30 kg cần 1,75 lít/ngày, trẻ trên 30 kg cần 2 lít/ngày – lượng nước này trong cả thức ăn…).

Vào mùa nóng, nếu thấy trẻ tiểu ít hơn bình thường, nước tiểu sậm màu như nước trà đậm thì phải cho trẻ uống thêm nước đến khi thấy trẻ tiểu được nhiều nước và có màu vàng thật nhạt.

Đặc biệt, cha mẹ cần khuyến khích con vận động nhiều, ăn uống hợp lý hơn, hạn chế thức ăn nhanh, ăn nhiều rau xanh, trái cây để bổ sung thêm nước. Nên cho trẻ uống một ly nước đầy vào mỗi buổi sáng, khi vừa thức dậy, sẽ giúp cơ thể giải thoát được những cặn bã ra ngoài và bù nước cho cả ngày bận rộn với học tập, vui chơi…

Tác giả: - Đăng ngày:

Trả lời

Top